Aracı Hizmet Sağlayıcıların Ayıplı Mallardan Dolayı Sorumluluğuna İlişkin Yargıtay Kararı

Tedarikçiler tarafından üretilen veya pazarlanan ürünlerin satıldığı ve tanıtıldığı, Çiçeksepeti İnternet Hizmetleri Anonim Şirketi (“Çiçek Sepeti”) tarafından oluşturulan www.ciceksepeti.com isimli elektronik ticaret platformunda ürünlerini satan bir pastaneden satın alınan trüf paketinin içerisinde sigara izmariti bulunması üzerine bir tüketici, bedel iadesi talebiyle Esenler Tüketici Hakem Heyeti’ne başvurmuştur.

Esenler Tüketici Hakem Heyeti’nin (“Hakem Heyeti”) 20.03.2019 tarihli ve 056120190000723 sayılı kararı ile tüketicinin talebi kabul edilmiştir.

İlgili talebin kabul edilmesi üzerine Çiçek Sepeti, taraf sıfatının bulunmadığı gerekçesiyle Hakem Heyeti kararının iptali amacıyla Tüketici Mahkemesi’ne (“Mahkeme”) başvurmuştur.

Mahkeme tarafından, Çiçek Sepeti’nin internet sitesi üzerinden satılan ayıplı üründen sorumlu olduğu, Çiçek Sepeti ile tedarikçi arasındaki rücu ilişkisinin kendi iç ilişkileri kapsamında değerlendirilmesi gerektiği ve hizmet almak isteyen tüketicinin Çiçek Sepeti ismine duyduğu güven ile hizmet almaya çalıştığı gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bunun üzerine Adalet Bakanlığı tarafından; tüketiciye hizmet sağlayan Çiçek Sepeti’nin sorumluluğunun her ne kadar doğrudan değerlendirilemeyeceği belirtilmiş olsa da, 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’un (“TKHK”) “Ayıplı Mal” hükümleri kapsamında, tedarikçi firmadan komisyon alması nedeniyle sunulan hizmetlerden sorumlu tutulmasının usul ve yasaya aykırı olduğu ifade edilmiştir.

Bu nedenle, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 363/1. maddesi uyarınca ilgili kararın kanun yararına bozulması talep edilmiştir.

Yargıtay, kanun yararına temyiz talebini kabul ederek, aracı hizmet sağlayıcı konumunda bulunan Çiçek Sepeti’nin ayıplı maldan sorumlu olmadığı gerekçesiyle, karar sonucuna etkili olmamak üzere hükmün kanun yararına bozulmasına karar vermiştir.

Kararın gerekçesinde;

6563 sayılı Elektronik Ticaretin Düzenlenmesi Hakkında Kanun’un (“6563 sayılı Kanun”) 9. maddesi ve 26.08.2015 tarihli Elektronik Ticarette Hizmet Sağlayıcı ve Aracı Hizmet Sağlayıcılar Hakkında Yönetmelik’in 6. maddesi uyarınca;

• Çiçek Sepeti’nin bir aracı hizmet sağlayıcı olduğu,

• Taraflar arasında kurulan mesafeli satış sözleşmesine ilişkin ön bilgilendirme formunda satıcının tedarikçi olarak yer aldığı,

• Aracı hizmet sağlayıcının, sağladığı elektronik ortamı kullanan gerçek veya tüzel kişiler tarafından sunulan içerikleri kontrol etme,

• Bu içerik kapsamında hukuka aykırı bir faaliyet veya durumun bulunup bulunmadığını ve içeriğe konu mal veya hizmetleri araştırma yükümlülüğünün bulunmadığı

belirtilmiştir.

Değerlendirme

Somut uyuşmazlıkta Hakem Heyeti, internet sitesi üzerinden satın alınan ayıplı üründen dolayı aracı hizmet sağlayıcı konumundaki şirketi sorumlu tutmuş ve Çiçek Sepeti tarafından tüketiciye bedel iadesine ilişkin Hakem Heyeti kararının iptali talep edilmiştir.

6563 sayılı Kanun’un 2. maddesinde aracı hizmet sağlayıcı;

“Başkalarına ait iktisadi ve ticari faaliyetlerin yapılmasına elektronik ticaret ortamı sağlayan gerçek ve tüzel kişiler”

olarak tanımlanmıştır.

6502 sayılı Kanun’un 13/1. maddesi uyarınca ayıplı hizmet ise;

“Taraflarca kararlaştırılan özellikleri taşımayan veya objektif olarak sahip olması gereken özellikleri bulunmayan ya da sözleşmede belirlenen süre içerisinde başlamayan hizmet”

olarak tanımlanmaktadır.

İlgili düzenlemeler birlikte değerlendirildiğinde, sözleşmenin tarafı olmayan ve yalnızca satıcı ile alıcı arasında aracılık faaliyetinde bulunan hizmet sağlayıcıların, sözleşmeye aykırı hizmetten sorumlu tutulamayacağı açıkça görülmektedir.

Nitekim 6563 sayılı Kanun’un 9/1. maddesinde;

“Aracı hizmet sağlayıcılar, hizmet sundukları elektronik ortamı kullanan gerçek ve tüzel kişiler tarafından sağlanan içeriği kontrol etmek ve bu içeriğe konu mal veya hizmet ile içerikle ilgili hukuka aykırı bir faaliyet veya durumun söz konusu olup olmadığını araştırmakla yükümlü değildir.”

hükmüne yer verilmiştir.

İlgili düzenleme uyarınca aracı hizmet sağlayıcıların, tedarikçiler tarafından sunulan mal veya hizmetleri kontrol etme veya araştırma yükümlülüğü bulunmamaktadır.

Bu kapsamda, elektronik ortam sağlayarak aracılık hizmeti sunan bir şirket, kendi platformunu kullanan tedarikçiler tarafından sunulan ayıplı mal veya hizmetlerden sorumlu tutulamaz.

Dolayısıyla ilgili mahkeme kararındaki hukuki değerlendirmelerin yerinde olduğundan söz edilemeyecektir.

Nitekim ilgili Yargıtay kararında da;

Aracı hizmet sağlayıcının sorumluluğunun 6502 sayılı Kanun’un “Ayıplı Mal” başlıklı 8. maddesi ve devamındaki hükümler kapsamında değerlendirilemeyeceği tespit edilmiştir.

Ayrıca aracı hizmet sağlayıcının;

• Hizmet sunduğu elektronik ortamı kullanan gerçek veya tüzel kişiler tarafından sağlanan içerikleri denetlemek,

• İçeriğe konu mal veya hizmetlerde hukuka aykırı bir durum bulunup bulunmadığını araştırmak

gibi bir yükümlülüğünün bulunmadığı belirtilmiştir.

İlgili Yargıtay kararı;

• Aracı hizmet sağlayıcıların hukuki konumunun belirlenmesi,

• Tüketici ile sözleşme ilişkisi içerisinde bulunan tedarikçiler tarafından sunulan ayıplı mal veya hizmetlerden aracı hizmet sağlayıcıların sorumlu tutulamayacağının ortaya konulması,

• İçtihat birliğinin sağlanması

bakımından büyük önem taşımaktadır.

Bilgi ve değerlendirmenize sunulur.